Türkçe Yazıldığı Gibi Okunmaz.
Türkçe, yazıldığı gibi okunan bir dil değildir. Tüm dünya dillerinde olduğu gibi, Türkçe’de de standart konuşma dili kuralları bulunmaktadır. Aşağıda, bu kuralların bazılarına ilişkin açıklayıcı bilgiler ve örnek sözcükler bulacaksınız:
Kaynaşma ünsüzlerinden <y>, eylem köklü bir sözcükte bulunuyorsa konuşma dilinde kendisinden önceki ünlü daralır.
Örnek:
arayan – arıyan,
gelmeyen – gelmiyen,
olmayan – olmıyan,
görmeyen – görmiyen gibi.
Gelecek zaman eki [AcAk], konuşma dilinde c’den önceki ünlünün daraltımıyla sesletilir.
Örnek:
yapacak – yapıcak,
gelecek – gelicek,
olacak – olucak,
dönecek – dönücek,
duracak – durucak,
gülecek – gülücek gibi.
Kaynaşma ünsüzü <y> ile gelecek zaman eki [AcAk] birlikte kullanıldığında, konuşma dilinde <y>’den önceki ünlü daralır, y ile c arasındaki ünlü düşer.
Örnek:
arayacak – arıycak,
gelmeyecek – gelmiycek,
olmayacak – olmıycak,
görmeyecek – görmiycek,
duymayacak – duymıycak,
bükülmeyecek – bükülmiycek gibi.
Ulama: Bir sözcük ünsüzle bitiyorsa, onu izleyen sözcük ünlüyle başlıyorsa, durak yoksa ya da ulamanın etkisiyle anlam farklılığı olmuyorsa, ünsüzle ünlüyle birleştirilerek sesletilir. Daha sonra, öğretmenin örnekler yazıp ulama yapılacak yerlerin altını çizmesi.
Örnek:
kalem almak,
top oynamak,
çay içmek,
ekmek almak,
dün akşam,
sonuç olarak.
Türkçede bazı sözcüklerde ses düşmesi görülebilir. Bunlardan bazıları şunlardır: Burada, şurada, orada, nerede, içeride, dışarıda. Bu sözcüklerin okunuşları burda, şurda, orda, nerde, içerde, dışarda biçimindedir.Haber metinlerinde, resmi ya da bilimsel nitelik taşıyan metinlerin aktarımında bu kural uygulanmaz.
Verdiğiniz bilgilerden dolayı çok teşekkürler. Acaba bu bilgileri konuşmamda da uygulayabilmem için diksiyon kursuna gitmem gerekli midir?
Ben Başkent İletişim Bilimleri Akademilerinde diksiyon dersi aldım şöyle söyleyebilirim. Sade ve sadece burada yazanlar değil diksiyon. Çok değerli akademisyen insanlar dersimize geldiler çok yararlı buldum diksiyon eğitimini. Bu sitede diksiyon konuları bilgilendirmek için yazılmış iyi bir akademisyen ile birlikte çalışmanızda yarar var.
Ben de Başkent İletişim Akademisi’nde diksiyon eğitimi aldım. Gerçekten de şu ana kadar Türkçe’yle ilgili hiç birşey bilmiyormuşum, dedim. Sadece burada yazılanlar değil, örneğin, yazacağım yazılır, ama yazıcaam okunur. Gelmeyeceğim yazılır, gelmiyceem okunur. Değil yazılır, diil okunur. Hatta vurguyla ilgili Altan ERKEKLİ’nin dersi hayatımın en güzel dersiydi.
Siteyi hazırlayanlara ayrıca çok teşekkürler…
Öncelikle böyle yararlı bir siteyi hazırladığnız için emeği geçen herkese sonsuz teşekkürler. Ben, Başkent İletişim Bilimleri Akademisi’nin Ankara Şubesi’nde diksiyon, spikerlik, seslendirme derslerine katıldım. Vurgu deyince Rüştü Asyalı’nın dersi derim. Artık söylediğim her şeyde o dersi hatırlayarak daha dikkatli oluyorum.
Ben de İstanbul’da Diksiyon dersi aldım ve vurgu dersine Altan Erkekli geldi. Sadece vurguyla ilgili değil, hayatla ilgili de dersler aldık. Çok güzel geçti.Bu sayfayı hazırlayanlara çok teşekkür ederim.
Verdiğiniz bilgilerden dolayı teşekkür ederim.
Sayfanıza girdim ve aktardığınız bilgilerden yararlandım. Emeği geçen herkese (bilgileri hazırlayan uzmanlardan, siteye yerleştiren arkadaşlara kadar) teşekkür ederim. Sayfanızın linkini facebook’taki gruplar aracılığıyla binlerce insana ulaştırdım.
herşey için öncelikle tşk ler acaba video tarzı diksiyon ve akıcı kanuşmayla ilgili videolar var mı